बदलत्या हवामानात सुस्ती आणि बद्धकोष्ठतेचा त्रास टाळण्यासाठी सकाळी पाणी पिणे, नियमित चालणे, तंतुमय आहार आणि निरोगी दिनचर्येचे महत्त्व जाणून घ्या.
ऑक्टोबर-नोव्हेंबर महिन्यांत दिवसा जाणवणारा उकाडा आणि सकाळ-संध्याकाळ वाढणारी थंडी यामुळे हवामानात सतत बदल होत असतात. या बदलत्या वातावरणाशी जुळवून घेताना अनेकांना सुस्ती, पचनाच्या तक्रारी, बद्धकोष्ठता आणि शरीरातील आखडलेपणा जाणवू शकतो. अशा वेळी महागडे घरगुती उपाय करण्यापेक्षा पाणी पिण्याची योग्य सवय, संतुलित आहार आणि नियमित शारीरिक हालचाली यांना प्राधान्य देणे अधिक उपयुक्त ठरते.
दिवसाची सुरुवात एका ग्लास पाण्याने करा
अनेकांना सकाळी उठल्यानंतर लगेच चहा पिण्याची सवय असते. मात्र, रात्रभर झोपल्यानंतर सकाळी पाणी पिणे ही शरीरातील द्रवपातळी योग्य राखण्यासाठी चांगली सवय ठरू शकते. त्यामुळे दिवसाची सुरुवात एक ग्लास साधे किंवा किंचित कोमट पाणी पिऊन करा.
पाणी खूप गरम असण्याची आवश्यकता नाही. सामान्य तापमानाचे पाणीही पुरेसे असते. सकाळी पाणी पिण्याचा मुख्य उद्देश शरीराला आवश्यक द्रव मिळवून देणे हा आहे. या सवयीमुळे प्रत्येक आजार बरा होतो किंवा पचनाच्या सर्व समस्या दूर होतात, असा समज करून घेऊ नये.
ज्या व्यक्तींना मूत्रपिंड, हृदय किंवा अन्य आजारांमुळे पाणी पिण्यावर मर्यादा घालण्याचा वैद्यकीय सल्ला देण्यात आला आहे, त्यांनी डॉक्टरांच्या सूचनेनुसारच द्रवपदार्थांचे सेवन करावे.

पाणी प्यायल्यानंतर १० ते २० मिनिटे चाला
सकाळी पाणी प्यायल्यानंतर थोडा वेळ चालणे हा शरीर सक्रिय ठेवण्याचा सोपा मार्ग आहे. सुरुवातीला १० ते २० मिनिटे आपल्या क्षमतेनुसार चालण्याचा प्रयत्न करा. नियमित चालण्यामुळे शारीरिक हालचालींचे प्रमाण वाढते आणि सर्वसाधारण आरोग्य चांगले राखण्यास मदत होते.
विशेषतः दिवसभर बसून काम करणाऱ्या व्यक्तींनी सकाळी चालण्याची सवय लावून घेणे फायदेशीर ठरू शकते. मात्र, सुरुवातीलाच वेगाने चालणे किंवा कठीण व्यायाम करणे टाळावे. वय, शारीरिक क्षमता आणि आरोग्याची स्थिती लक्षात घेऊन चालण्याचा वेग व कालावधी हळूहळू वाढवावा.
हेदेखील वाचा : थंडीच्या दिवसांत मान आणि कंबरदुखीचा त्रास का वाढतो? जाणून घ्या कारणे आणि उपाय
बद्धकोष्ठतेचा त्रास टाळण्यासाठी आहाराकडे लक्ष द्या
हवामान बदलताना काही व्यक्तींचे पाणी पिण्याचे प्रमाण आणि शारीरिक हालचाली कमी होतात. यामुळे बद्धकोष्ठतेचा त्रास वाढण्याची शक्यता असते. हा त्रास टाळण्यासाठी केवळ पाणी पिण्यावर अवलंबून राहणे पुरेसे नाही. आहार आणि दिनचर्येतही योग्य बदल करणे आवश्यक आहे.
यासाठी पुढील गोष्टी लक्षात ठेवा.
- तंतुमय पदार्थ खा: आहारात पालेभाज्या, इतर भाज्या, फळे, कडधान्ये आणि संपूर्ण धान्यांचा समावेश करा.
- पुरेसे पाणी प्या: दिवसभर नियमित अंतराने पाणी पिण्याची सवय ठेवा. गरज व्यक्तीच्या आरोग्यानुसार बदलू शकते.
- शारीरिक हालचाली वाढवा: नियमित चालणे आणि हलका व्यायाम यांचा दिनक्रमात समावेश करा.
- झोप पूर्ण घ्या: पुरेशी झोप आणि नियमित दिनचर्या राखण्याचा प्रयत्न करा.
- चहा-कॉफीवर अवलंबून राहू नका: सुस्ती जाणवत असल्यास तिचे कारण समजून घेण्याचा प्रयत्न करा. केवळ चहा किंवा कॉफी पिण्याऐवजी आहार, झोप आणि शारीरिक हालचालींकडे लक्ष द्या.
बद्धकोष्ठतेचा त्रास दीर्घकाळ टिकत असेल, वारंवार होत असेल किंवा त्यासोबत पोटात तीव्र वेदना अथवा शौचातून रक्त पडत असेल, तर वैद्यकीय सल्ला घ्यावा.

बदलत्या हवामानात या गोष्टीही महत्त्वाच्या
निरोगी राहण्यासाठी विशिष्ट काढा, अतिशय गरम पा-णी किंवा महागड्या घरगुती उपायांची आवश्यकता नसते. सकाळ-संध्याकाळ थंडी जाणवत असल्यास हवामानानुसार कपडे परिधान करा. संतुलित आहार घ्या, नियमित हालचाली करा आणि शरीराला पुरेशी विश्रांती द्या.
सतत अशक्तपणा जाणवणे, अतिप्रमाणात सुस्ती येणे, चक्कर येणे किंवा असामान्य तहान लागणे यांसारखी लक्षणे वारंवार दिसत असल्यास त्याकडे दुर्लक्ष करू नका. आवश्यकतेनुसार डॉक्टरांचा सल्ला घ्या.
निष्कर्ष
बदलत्या हवामानात निरोगी राहण्यासाठी दिवसाची सुरुवात पाण्याने करणे आणि त्यानंतर थोडे चालणे या दोन साध्या सवयी उपयुक्त ठरू शकतात. मात्र, त्या कोणत्याही आजारावरील हमखास उपचार नाहीत. संतुलित आहार, पुरेसे पा-णी, नियमित शारीरिक हालचाली आणि चांगली झोप यांचा समतोल राखणे हेच निरोगी दिनचर्येचे खरे सूत्र आहे.
